maatschappijleer begrippen pluriforme samenleving
pluriforme samenleving
een samenleving waarin veel verschillen tussen mensen bestaan in levensstijl, godsdienst en andere cultuurkenmerken
cultuur
alle waarden, normen, gewoonten en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en als vanzelfsprekend beschouwen
cultuurkenmerken
dingen die een cultuur kenmerken zoals waarden, normen, kunst, sport, muziek, eetgewoonten en feestdagen
socialisatiefunctie
functie van cultuur die je persoonlijkheid bepaalt
gemeenschappelijk referentiekader
het geheel van normen, waarden en gewoontes van een groep waardoor ze elkaar begrijpen en makkelijker gedachtes en gevoelens kunnen uitwisselen
gedragsregulerend
stuurt het gedrag van mensen zodat dat geordend en voorspelbaar verloopt
dominante cultuur
alle waarden, normen, gewoonten en andere cultuurkenmerken die de meerderheid van de bevolking met elkaar deelt en als vanzelfsprekend beschouwt
subcultuur
binnen een groep wijken sommige waarden, normen, gewoonten en andere cultuurkenmerken af van de dominante cultuur
culturele diversiteit
er bestaan veel verschillende subculteren en levensstijlen
gender
culturele verschillen tussen mannen en vrouwen
rolpatronen
algemene verwachtingen en opvattingen over hoe iemand zich hoort te gedragen
etnische subcultuur
mensen voelen zich onderling verbonden door hun land van herkomst en de daarbij horende waarden, normen, gewoonten en andere cultuurkenmerken
tegenculturen
groepen die zich verzetten tegen (delen van) de dominante cultuur en die willen veranderen
sociale cohesie
het gevoel dat mensen hebben dat ze bij elkaar horen en onderling verbonden zijn
socialisatie
het proces waarbij iemand bewust en onbewust de waarden, normen en andere cultuurkenmerken van de groep of groepen waar hij bij hoort, aanleert
socialiserende instituties
groepen en organisaties die specifieke waarden, normen en gewoonten overdragen
sociale controle
de manier waarop mensen anderen stimuleren of dwingen zich aan de geldende normen te houden
sancties
sociale controle vindt plaats in de vorm van positieve sancties (diploma) en negatieve sancties (boete)
internalisatie
mensen maken zich waarden, normen en gewoonten eigen en gedragen zich automatisch zoals hun omgeving van hen verwacht
persoonlijke identiteit
het beeld dat iemand van zichzelf heeft
sociale identiteit
het deel van je zelfbeeld dat is afgeleid van de groepen en culturen waarmee je je verbonden voelt
cultuurrelativisme
culturen zijn gelijkwaardig aan elkaar en je kunt het gedrag van de leden van een cultuurgroep alleen beoordelen naar de maatstaven van die cultuur
cultuuruniversalisme
uitgaan van het bestaan van universele waarden die voor iedereen, waar dan ook op de wereld, gelden
etnocentrisme
een manier van kijken waarbij de eigen groep wordt gezien als het middelpunt van alles en alle andere daaraan afmeet
wij-zij-denken
denken in een ingroup en outgroup
categoriseren
het automatisch in hokjes plaatsen van mensen, voorwerpen of situaties om de wereld overzichtelijk te maken en betekenis te geven aan wat je ziet
stereotypen
een vaststaand beeld van een groep mensen die je allemaal hetzelfd kenmerk of dezelfde kenmerken toeschrijft
vooroordelen
het gevolg van categoriseren
discriminatie
het ongelijk behandelen van individuen of groepen op grond van kenmerken die in de gegeven situatie niet van belang zijn
racisme
kwetsende en vernederende uitspraken over of discriminatie van mensen op basis van huidskleur of afkomst
institutioneel racisme
ongelijke behandeling is vastgelegd in regels en procedures van organisaties en in ongeschreven regels, tradities en gewoonten
xenofobie
vijandigheid ten opzichte van mensen die niet tot de eigen etnische groep behoren
polarisatie
wanneer tegenstellingen tussen twee groepen burgers sterker worden en zij steeds meer tegenover elkaar komen te staan
inclusieve samenleving
een samenleving waarin iedereen ongeacht afkomst, geloof, geslacht, geaardheid of handicap mee mag en kan doen
migreren
verhuizen naar een ander land
gastarbeiders
mensen die migreren voor werk en niet van plan zijn in het land te blijven
restrictief toelatingsbeleid
(in Nederland) strenge voorwaarden stellen aan wie er in het land mag blijven
vluchteling
iemand die vervolgd wordt vanwege hun geloof, politieke overtuiging of seksuele geaardheid of op de vlucht moet vanwege oorlogsgeweld
asielzoeker
iemand die asiel zoekt, moet geldige identiteitspapieren hebben en kunnen bewijzen dat hij of zij gevaar loopt in het land van herkomst
arbeidsmigrant
mensen die migreren voor werk
kennismigranten
hoger opgeleide mensen die migreren om hun kennis in dat land te gebruiken, krijgen meestal verblijfsvergunning
volgmigratie
migratie als gevolg van gezinshereniging en gezinsvorming
illegalen
mensen die geen wettige toestemming hebben om hier te wonen en te werken
irreguliere migratie
mensen hebben geen geldige documenten om een land binnen te komen
morele verplichting
1. zorg voor het welzijn van de eigen bevolking binnen de grenzen
2. zorg voor de mensen in nood buiten de grenzen
assimilatie
het opgeven van de eigen culturele identiteit en het volledig aanpassen aan de dominante cultuur
integratie
het samengaan van cultuurgroepen door wederzijdse aanpassing
segregatie
groepen die gescheiden van elkaar leven
radicalisering
waaneer gedachten en/of gedrag van een persoon of groep steeds extremer worden en steeds meer ingaan tegen de waarden en normen van de democratische rechtsstaat